هواداران مکزیک پس از برتری تیم ملی کشورشان برابر اکوادور در جام جهانی، لرزشهایی شبیه زلزله ایجاد کردند.
پدیده زلزلههای ناشی از فعالیت انسان پیشتر نیز در جریان کنسرت تیلور سوئیفت گزارش شده بود. به گفته متخصصان لرزهشناسی، همزمانی پرش و شادی هزاران هوادار پس از به ثمر رسیدن دو گل سرنوشتساز مکزیک مقابل اکوادور در یکی از دیدارهای حساس مرحله حذفی جام جهانی، لرزشهای قابل توجهی را در زمین به وجود آورد.
سامانه هشدار سریع و مدیریت جامع ریسک مکزیک موسوم به ساسلا (SASSLA) اعلام کرد که موج گسترده شادی و تشویق هواداران پس از گلهای این مسابقه باعث ایجاد ارتعاشاتی در محدوده اطراف شده است.
این نهاد در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد که گل خولیان کینیونس به اکوادور توسط چندین دستگاه لرزهنگار ثبت شده است. ساسلا همچنین اعلام کرد که گل دوم مسابقه که در دقیقه ۳۱ توسط رائول خیمنس به ثمر رسید نیز در دادههای لرزهنگاری ثبت شده است.
در همین حال، پس از پایان مسابقه و جشنهای گسترده در مکزیکوسیتی، سه نفر جان خود را بر اثر ازدحام جمعیت از دست دادند. نزدیک به یک میلیون نفر برای جشن گرفتن پیروزی دو بر صفر مکزیک برابر اکوادور و صعود این تیم به مرحله یکهشتم نهایی جام جهانی به خیابانها آمده بودند.
این نوع لرزشها که به عنوان زلزلههای ناشی از فعالیت انسان شناخته میشوند، پیشتر نیز در نتیجه فعالیتهایی مانند ساخت ساختمانهای بسیار مرتفع، برداشت گسترده آبهای زیرزمینی یا عملیات شکست هیدرولیکی ثبت شدهاند.
نمونههای مشابه این پدیده همچنین در جریان مسابقات ورزشی بزرگ و اجراهای پرجمعیت از جمله کنسرت تیلور سوئیفت در سال ۲۰۲۴ مشاهده شده است. ساسلا پس از مسابقه توضیح داد که نزدیکترین ایستگاه RaspberryShake به ورزشگاه آزتکا این سیگنال مصنوعی و قابل توجه را ثبت کرده. به گفته این مرکز، انفجار احساسات، فریادها و شادی جمعی هواداران موجب ایجاد ارتعاش در سطح زمین شده است.
سامانه پایش زمینلرزه سیسمو آلرتا مکزیکانا نیز در شبکه اجتماعی ایکس اعلام کرد که این اتفاق یک زلزله واقعی محسوب نمیشود، بلکه پرش همزمان تعداد زیادی از افراد و ضربه جمعی پاهای آنها به زمین باعث ایجاد امواج سطحی کوتاهمدت شده است که توسط دستگاههای لرزهنگاری قابل ثبت هستند.
این سامانه توضیح داد که اگر تنها یک نفر در نزدیکی یک لرزهنگار راه برود، دستگاه بهراحتی آن را ثبت میکند و اگر چندین نفر به طور همزمان در کنار آن بپرند، تشخیص این ارتعاشات بسیار آسانتر خواهد بود.
این مرکز همچنین افزود که لرزهنگارها آنقدر حساس هستند که حتی زمینلرزههایی را که در آن سوی جهان رخ میدهند نیز ثبت میکنند، بنابراین طبیعی است که چنین لرزشهایی را نیز تشخیص دهند.
این پدیده موضوع تازهای نیست و در سالهای گذشته نیز هنگام برگزاری مسابقات مهم ورزشی و کنسرتهای بزرگ بارها ثبت و بررسی شده است. بر اساس پژوهشی که در سال ۲۰۲۴ در نشریه Seismological Research Letters منتشر شد، چنین رویدادهایی میتوانند الگوهای لرزشی ویژهای ایجاد کنند که از نظر شکل ظاهری شباهت زیادی به لرزشهای زمین دارند.
برای نمونه، در یکی از کنسرتهای تیلور سوئیفت در سال ۲۰۲۳ که بیش از ۷۰ هزار نفر در آن حضور داشتند، ایستگاههای لرزهنگاری مستقر در شعاع حدود ۹ کیلومتری ورزشگاه ارتعاشات قابل توجهی را ثبت کردند.
پژوهشگران اعلام کردند که با در نظر گرفتن تمامی شواهد، به این نتیجه رسیدهاند که منبع اصلی این سیگنالها، حرکت هماهنگ جمعیت در واکنش به موسیقی بوده است. دانشمندان امیدوارند بررسی این لرزشهای مصنوعی به توسعه لرزهنگارهای دقیقتر کمک کند تا بتوانند انواع مختلف ارتعاشات را با دقت بیشتری از یکدیگر تشخیص دهند.
به اعتقاد پژوهشگران، نتایج این مطالعات علاوه بر افزایش دقت تجهیزات لرزهنگاری، میتواند در شناخت بهتر ساختار لایههای زیرسطحی زمین و همچنین طراحی ساختمانها و سالنهایی که مقاومت و عملکرد مناسبتری در برابر ارتعاشات دارند، نقش مؤثری ایفا کند.
