«بلا تار» فیلمساز برجسته مجارستانی و پیشگام جریان «سینمای کُند» در سن ۷۰ سالگی درگذشت. آکادمی فیلم اروپا که تار از سال ۱۹۹۷ عضو آن بود، روز سهشنبه خبر درگذشت او را اعلام کرد و نوشت که وی پس از یک بیماری طولانی و جدی چشم از جهان فروبست.
در بیانیه آکادمی آمده است که او کارگردانی برجسته و شخصیتی با صدای سیاسی قدرتمند بود که نه تنها نزد همکارانش احترام فراوان داشت بلکه در میان مخاطبان جهانی هم تحسین میشد. خانواده او از رسانهها و افکار عمومی خواستهاند در این روزهای دشوار از تماس برای دریافت بیانیه خودداری کنند.
تار از پایهگذاران سینمای کند بود؛ سبکی که با نماهای سیاه و سفید، برداشتهای طولانی و بدون قطع، گفتگوی اندک، پرهیز از روایت کلاسیک و نمایشهای تلخ و روزمره از زندگی در اروپای شرقی شناخته میشود. نمونه شاخص این سبک فیلم Sátántangó محصول ۱۹۹۴ است که هفت ساعت و نیم زمان دارد و زندگی روستایی کوچک در دوران پساکمونیسم را به تصویر میکشد. این اثر با وجود طولانی بودن، یکی از تحسینشدهترین فیلمهای او شد و در فهرست بهترین آثار تاریخ سینما جای گرفت.
او در ۳۰ تیر ۱۳۳۴ در شهر پچ مجارستان به دنیا آمد. در کودکی نقشهای کوچکی در تلویزیون داشت و از ۱۶ سالگی فیلمسازی را آغاز کرد. آثار آماتوری او توجه استودیوی بلا بالاش را جلب کرد و اولین فیلم بلندش Family Nest در سال ۱۹۷۹ با حمایت آن استودیو ساخته شد. سپس وارد آکادمی تئاتر و فیلم بوداپست شد و در سال ۱۹۸۲ فارغالتحصیل شد. او استودیوی تارسولاش فیلم را بنیان گذاشت که در سال ۱۹۸۵ به دلایل سیاسی تعطیل شد. در همین دوره سه فیلم The Outsider و The Prefab People و Almanac of Fall ساخت.
پنجمین فیلم او Damnation محصول ۱۹۸۸ اولین فیلم مستقل سینمای مجارستان بود و در جشنواره برلین به نمایش درآمد. این اثر سبک حرکت کنترل شده دوربین او را تثبیت کرد و تحسین جهانی به همراه داشت. پس از آن Sátántangó در سال ۱۹۹۴ و Werckmeister Harmonies در سال ۲۰۰۰ ساخته شد. فیلم دوم با همکاری همسر و تدوینگرش «اگنس هرانیتسکی» ساخته شد و تنها شامل ۳۹ برداشت بود.
تار و هرانیتسکی در سال ۲۰۰۷ فیلم The Man From London با بازی «تیلدا سوینتن» را در جشنواره کن نمایش دادند. در سال ۲۰۱۱ هم The Turin Horse را در جشنواره برلین ارائه کردند؛ فیلمی درباره ماجرای شلاق خوردن اسبی در تورین که گفته میشود باعث فروپاشی ذهنی نیچه شد. این اثر جایزه بزرگ هیات داوران را دریافت کرد و تار اعلام کرد آخرین فیلم او خواهد بود.
پس از آن، زندگی خود را وقف آموزش فیلمسازان جوان کرد و در سال ۲۰۱۲ مدرسه Film.Factory را در سارایوو بنیان گذاشت. او تا سال ۲۰۱۶ ریاست این برنامه را بر عهده داشت و استادان مهمان بسیاری از جمله سوینتن، آپیچاتپونگ ویراستاکول، کارلوس ریگاداس، پدرو کوستا، گاس ون سنت، ژولیت بینوش و ژاک رانسییر را به آنجا دعوت کرد.
