«تهران» بارها به عنوان شخصیت اصلی در فیلمهای مختلف مورد توجه قرار گرفته است. اهمیت این شهر مهم در ساخت درام به قدری بالاست که برخی کارگردانها از نام آن در عنوان فیلمهایشان هم استفاده کردهاند. خیلی وقتها تهران به عنوان شهری بزرگ و ناامن معرفی میشود که میتواند برای جوانان یا مهاجرانی که از روستاها یا شهرهای کوچک به آن قدم میگذارند خطرساز باشد. بعضی اوقات اما تهران به محور درامهای عاشقانه بدل میشود و در بعضی موارد هم رویکردهای متفاوت دیگری نسبت به آن وجود دارد. رسول صدرعاملی که در دهه هفتاد فیلم «سمفونی تهران» را ساخته بود، امسال در همکاری با پیمان قاسمخانی، فیلم «قایقسواری در تهران» را در جشنواره فجر به نمایش گذاشته است؛ فیلمی که به نظر میرسد تجربهای جدید در کارنامه این کارگردان باشد.
به گزارش فیلمنیوز، به بهانه نمایش فیلم «قایقسواری در تهران» به کارگردانی رسول صدرعاملی، نگاهی داریم به فیلمهایی که تهران در آنها نقشی محوری دارد و برای عناوینشان هم دست روی همین نام گذاشتهاند.
قایقسواری در تهران | رسول صدرعاملی | 1404
صدر عاملی در فیلم «قایق سواری در تهران» باردیگر به موضوع زندگی در این کلانشهر ورود کرده است.
ماجرا چیست؟ : «قایقسواری در تهران» ماحصل همکاری مشترک رسول صدرعاملی با پیمان قاسمخانی است. با یک کمدی صرف یا یک اثر فانتزی مواجه نیستیم و جذابیت ماجرا به نزدیک شدن نگاه این صدرعاملی و قاسمخانی بهم برمیگردد.درواقع با یک درام خیابانی مواجهیم که در دل آن وقایعی کمدی شکل میگیرد. ماجرای اصلی در رابطه با دو شخصیت مازیار و هدیه در یک قرار سالانه جمعی دانشجو شکل میگیرد. هنگام گرفتن عکس یادگاری، موبایل مازیار و هدیه جابهجا میشود و این جابهجایی اتفاقهای بعدی را شکل میدهد. دختر هدیه با مادرش تماس میگیرد و وقتی مازیار جواب تلفن را میدهد وارد ماجرایی میشود که یک شب تا صبح به طول میانجامد.
بار دراماتیک شهر تهران : همهچیز در یک شب تا صبح شهر تهران آنهم در شب عید پیش میرود. موقعیتهایی که سلسلهوار از پی هم میآیند و خیلی از آنها حالوهوایی کمدی دارند. تهران در این فیلم صرفا یک مکان نیست؛ هویت دارد و به یکی از شخصیتهای اصلی بدل میشود. ضمن اینکه شخصیت مازیار مدام در مدح تهران حرف میزند و معتقد است آدم مهاجرت نیست و دلش برای همیشه در تهران باقی مانده است.
تهران 1500 | بهرام عظیمی | 1392
«تهران 1500» نگاهی فانتزی به تهران در قرن آینده دارد.
ماجرا چیست؟ : داستان فیلم در سال 1500 شمسی روایت میشود؛ زمانی که رباتها هم کنار مردم زندگی میکنند و آدمهای ثروتمند میتوانند با امکانات پیشرفته پزشکی تا 160 سال زندگی کنند. خیابانها، ساختمانها، وسایل نقلیه و … همگی بسیار مردن شدهاند و سبک زندگی مردم کاملا تغییر کرده است. شخصیت محوری پیرمردی 160 ساله به نام اکبرآقاست که هنوز عادتهای دیرینه خودش را حفظ کرده است. عظیمی در این فیلم از بازیگران زیادی دعوت به همکاری کرده بود. مهران مدیری، بهرام رادان، هدیه تهرانی، حبیب رضایی، گوهر خیراندیش، محمدرضا شریفینیا و … همگی با این اثر انیمیشنی همراه شده بودند. با وجود تلاشهای زیاد اما «تهران 1500» فیلم موفقی نبود و نتوانست آنطور که باید توجهها را جلب کند.
بار دراماتیک شهر تهران : بهرام عظیمی در فیلم انیمیشنی «تهران 1500» تصویری خیالی درباره تهران پیشرفته به تصویر میکشد. او درباره آینده شهر تهران پیشبینی میکند و به این مسئله میپردازد که سالیان سال بعد زمانی که با تکنولوژی بسیار بالا در تهران روبهرو باشیم، تهرانیها چه مواجههای باهم خواهند داشت و آیا زندگی سنتی به طول کامل حذف میشود یا کماکان ادامه پیدا میکند یا خیر.
طهران تهران | داریوش مهرجویی و مهدی کرمپور | 1388
«تهران، طهران» فیلمی اپیزودیک با دو نگاه متفاوت به تهران است.
ماجرا چیست؟ : آغاز این اپیزود قصه خراب شدن خانه یک خانواده است. آنها در آستانه تحویل سال بیخانمان میشوند اما یک تور تهرانگردی غصه را از آنها دور میکند. مهرجویی تصویری دلچسب از تهران نشان میدهد اما این زیبایی زیر کیفیت پایین فیلم فدا میشود. در «تهران سیم آخر» هم شهر هویت دارد و اینبار شخصیتهای آن که چند جوان عاشق موسیقی هستند محور قرار میگیرند و محدودیتهای نواختن موسیقی در این شهر به محور اصلی آن تبدیل میشود.
بار دراماتیک شهر تهران : سال 88 شهرداری تهران یک فیلم سه اپیزودی سفارش داد که اپیزود اول با عنوان «تهران روزهای آشنایی» توسط داریوش مهرجویی و «تهران سیم آخر» توسط مهدی کرمپور ساخته شد. اپیزود «طهران تهران» را قرار بود سیفالله داد بسازد که متاسفانه پیش از شروع ساخت فیلم درگذشت. به همین دلیل به اثری دو اپیزودی تبدیل شد. اپیزود «تهران روزهای آشنایی» شروعی ضدتهران دارد اما درادامه متوجه میشویم این شهر صاحب جاهایی است که میتوان در آن به آرامش رسید.
شبی در تهران | بهرام کاظمی | 1386
«شبی در تهران» روایتگر زندگی زوجی است که یک شب را در این شهر میگذرانند.
ماجرا چیست؟ : داستان درباره زن و شوهر جوانی است که برای استخام در شرکتی از رشت عازم تهران میشوند اما در طول سفر و در تهران مشکلات متعددی سراغ آنها میآید. فیلم با اقتباس از فیلم «غریبهها در شهر» به کارگردانی آرتور هیلر ساخته شده اما اثر چندان قدرتمندی نیست. درواقع نمیتوان آن را یکی از فیلمهای موفق سینما نامید. حضور رامبد جوان و ماهایا پطروسیان یکی از مهمترین برگ برندههای فیلم بود.
بار دراماتیک شهر تهران : فیلم «شبی در تهران» به کارگردانی بهرام کاظمی با بازی رامبد جوان و ماهایا پطروسیان هم زندگی یک زوج را در شبی از شبها در تهران به تصویر میکشد و تهران به عنوان پایتخت مورد توجه قرار میگیرد. دیدگاه کارگردان دراین فیلم هم متمرکز روی ناامنی و مشکلات زندگی در تهران است.
تهران ساعت 7 صبح | امیرشهاب رضویان | 1381
«تهران ساعت 7 صبح» به معضلات زندگی روزمره در تهران میپردازد.
ماجرا چیست؟ |: داستان فیلم با اعلام ساعت 7 صبح سر چهارراهی شروع میشد و داستان زندگی شخصیتها درست از زمانی که قرار بود کار روزانه را شروع کنند مقابل دیدمان قرار میگرفت. «تهران ساعت 7 صبح» یکی از فیلمهای مهم اوایل دهه هشتاد بود و در کارنامه امیرشهاب رضویان هم اثر قابلتاملی به حساب میآمد.
بار دراماتیک شهر تهران :در فیلم سینمایی «تهران ساعت 7صبح»، تهران به عنوان یک شهر مدرن با خستگیها و روزمرهگیهایش به تصویر کشیده میشد. امیرشهاب رضویان یک روز از زندگی چند نفر از شهروندان تهرانی را در یک ساعت بخصوص دست گذاشته بود؛ فیلمی اپیزودیک که در هر بخش، روی زندگی یک شخصیت تمرکز داشت. بهطور کلی رضویان قصد داشت شمایلی از زندگی مردم در دهه هشتاد به تصویر بکشد و مشکلات و ناکامیها و خستگیهای آنها را پیش روی مخاطبان بگذارد.
شبهای تهران | داریوش فرهنگ | 1379
«شبهای تهران» روایتگر داستان یک قاتل سریالی در شهر تهران است.
ماجرا چیست؟ : «شبهای تهران» اواخر دهه هفتاد در شرایطی تولید شد که ماجرای قتلهای زنجیرهای و خفاش شب در صدر خبرها قرار داشت. فیلم درباره یک قاتل زنجیرهای بود که با پیکان سفید در شهر راه میافتاد و دخترهای چشمآبی را به قتل میرساند. دختری دانشجو برای پیدا کردن راز این قتلها لنز آبی میگذاشت و شبی در تهران به راه میافتاد تا این قاتل را پیدا کند. تا اینکه بالاخره متوجه میشد قاتل، آبدارچی شرکت خودشان است و به خاطر اینکه همسرش را به اتهام خیانت کشته، نمیتواند اجازه دهد زن چشمآبی دیگری زنده بماند و جنایت خودش را تکرار میکند.
بار دراماتیک شهر تهران : در این فیلم شبهای تهران ناامن به تصویر کشیده میشد. از آنجایی که بحث خفاش شب و قتلهای زنجیرهای در آن زمان داغ بود، انتخاب نام تهران به عنوان محل ارتکاب این قتلها اهمیت زیادی داشت. فیلم «شبهای تهران» اثر ملتهبی به حساب میامد اما جزو فیلمهایی نبود که جایزهای به دست بیاورد. نقدهای زیادی درباره آن نوشته شد اما نهایتا در گیشه فروش به نسبت خوبی داشت.
طهران روزگار نو | علی حاتمی | 1378
علی حاتمی فضای تهران در دده اوایل دهه 20 را در «طهران روزگار نو» به تصویر کشیده است.
ماجرا چیست؟ : «طهران روزگار نو» یک فیلم بر پایه سریال «هزاردستان» ساخته علی حاتمی است که واروژ کریممسیحی ۳ سال پس از درگذشت علی حاتمی آن را بهصورت یک فیلم سینمایی ۹۰ دقیقهای تدوین کرد. نکته مهم اینکه علی حاتمی وقتی قصد تولید این سریال را داشت دو نام برایش در نظر گرفته بود یکی «هزاردستان» و دیگری «طهران روزگار نو» که نهایتا «هزاردستان» را برای آن برگزید اما کریممسیحی نام دیگر مورد علاقه حاتمی را روی این فیلم 90 دقیقهای گذاشت.
بار دراماتیک شهر تهران : در این فیلم هم مثل «هزاردستان»، تهران به عنوان پایتخت سیاسی کشور ایران مورد توجه قرار میگیرد و مجموعه وقایع در دهه بیست در این شهر به تصویر کشیده میشود؛ از ماجرای سرشماری قبل از شهریور 1320 و سرقت جواهرات عروس خان مظفر شروع میشود و بخشهای مهمی از سریال را دربر میگیرد.
سمفونی تهران | رسول صدرعاملی | 1373
رسول صدر عاملی در «سمفونی تهران» به معضل ترافیک در شهر تهران پرداخته است.
ماجرا چیست؟ : رسول صدرعاملی سال 1373 بعد از آثاری مثل «گلهای داوودی» و «پاییزان» یکمرتبه تصمیم به ساخت اثری در حوزه نوجوانان گرفت و «سمفونی تهران» را کارگردانی کرد. فیلم درباره نوجوانی است که از سختگیریها و چارچوبهایی که خانواده و مدرسه برایش تعیین میکنند خسته شده و سعی میکند در مسیر خانه تا مدرسه از آزادیاش استفاده کند و به همین دلیل قانونشکنی میکند. این مسئله نهایتا باعث میشود آسیب ببیند. شبی در خواب میبیند که با پلیس راهنمایی و رانندگی همراه شده و این همراهی باعث میشود، نگاهش به قوانین ترافیکی تغییر کند و خطهای سفید کشیده شده روی آسفالت سیاه را در ذهنش مثل یک پیانو تصور کند و در خیالش هنگام عبور از خیابان موسیقی بنوازد.
بار دراماتیک شهر تهران : در این فیلم روی قوانین راهنمایی و رانندگی شهر بزرگ تهران و چگونگی آموزش آن به کودکان و نوجوانان دست گذاشته شده و بخش مهمی از ماجراها در خیابانهای تهران روایت میشوند. «سمفونی تهران» حتی به عنوان یک فیلم کودک هم اثر قابل توجهی نیست.
آواز تهران | کامران قدکچیان | 1370
«آواز تهران» تصویری از وضعیت مهاجرین به این کلان شهر را نشان میدهد.
ماجرا چیست؟ : «آواز تهران» داستان رحمان، مهاجر شهرستانی است که در تهران با فریدون که کارش قاچاق فیلمهای ویدئویی است آشنا میشود. سادگی رحمان کار دست او میدهد و توسط پلیس دستگیر میشود. در نهایت هم رویی دیگر از این معامله چرک را شاهدیم که نشان دهنده استفاده ابزاری از آدمها در پایتخت شلوغ است. «آواز تهران» جزو کارهای متوسط کامران قدکچیان است اما از نقطهنظر منتقدان و پیگیران سینما چندان مقبول نیست.
بار دراماتیک شهر تهران : در فیلم «آواز تهران»، تهران به عنوان یک کلانشهر ناامن و غیرقابل اعتماد معرفی میشود؛ درست مثل نگاهی که فیلمهایی مثل «آقای هالو» به کارگردانی داریوش مهرجویی براساس آن ساخته شدهاند. اینکه تهران پر از افراد سودجو است و برای مسافرانی که از شهرهای مختلف به آن قدم میگذارند دام پهن میکند. «آواز تهران« درباره عواقب آرزوهای خامدستانه در پایتخت هشدار میدهد و به شهرستانیها و روستاییها نهیب میزند که جای خوبی برای زندگی نیست.
«قایقسواری در تهران» به کارگردانی رسول صدرعاملی براساس فیلمنامه پیمان قاسمخانی ساخته شده. تهیهکنندگی این فیلم به عهده روحالله سهرابی است و محصول موسسه تصویر شهر است.